DOANH NGHIỆP CẦN BIẾT GÌ VỀ QUY ĐỊNH PHÁP LÝ KIỂM ĐỊNH AN TOÀN THỰC PHẨM?
Kiểm định an toàn thực phẩm không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là “lá chắn” giúp doanh nghiệp đảm bảo chất lượng sản phẩm và tuân thủ quy định pháp luật. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ hệ thống quy định pháp lý, tiêu chuẩn kiểm nghiệm hay cách lựa chọn phương pháp thử phù hợp. Bài viết này sẽ tổng hợp các quy định pháp lý về kiểm định an toàn thực phẩm, giúp doanh nghiệp hiểu đúng.
I. Văn bản pháp quy
Sơ đồ trên khái quát hành lang pháp lý nền tảng của hoạt động kiểm định
Luật ATTP là văn bản gốc, định hướng cho các Nghị định (15, 115, 117...) và hệ thống các Thông tư, Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia (QCVN/TCVN) hiện hành. Đây là căn cứ bắt buộc để doanh nghiệp đối chiếu chỉ tiêu an toàn và đảm bảo tính pháp lý cho sản phẩm
II. Kiểm định ATTP
Kiểm định thực chất là hoạt động kiểm nghiệm – một quá trình kỹ thuật sâu nhằm phân tích các chỉ tiêu cụ thể của sản phẩm.
Bản chất: Là việc thực hiện các thử nghiệm, phân tích trong phòng thí nghiệm để xác định các chỉ tiêu chất lượng và an toàn.
Mục đích: Đánh giá xem có phù hợp với các quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn công bố hay không.
Cơ sở thực hiện: Phải được thực hiện bởi các phòng kiểm nghiệm được Cơ Quan Nhà Nước có thẩm quyền chỉ định.
1. Cơ sở thực hiện kiểm định ATTP
- Hệ thống quản lý chất lượng đáp ứng Tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO/IEC 17025: 2007 hoặc Tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 17025:2005;
- Có đủ trang thiết bị, cơ sở vật chất phù hợp với yêu cầu kiểm nghiệm và lĩnh vực đăng ký chỉ định;
- Các phương pháp thử được cập nhật và xác nhận giá trị sử dụng, năng lực phân tích/kiểm nghiệm các chỉ tiêu/phép thử đăng ký chỉ định đáp ứng quy định hoặc quy chuẩn kỹ thuật tương ứng và các yêu cầu khác có liên quan theo quy định của Bộ quản lý ngành;
1.1. Kiểm tra Chứng chỉ công nhận và Phạm vi chỉ định: Không phải phòng Lab nào có ISO 17025 cũng được quyền kiểm tra mọi chỉ tiêu.
- Danh mục phép thử: yêu cầu cung cấp danh mục các chỉ tiêu đã được công nhận. VD: Họ có thể được công nhận kiểm vi sinh nhưng chưa được công nhận kiểm kim loại nặng trên nền mẫu thực phẩm của bạn.
- Chỉ định của Bộ quản lý chuyên ngành: Phòng Lab phải nằm trong danh sách được Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp & PTNT hoặc Bộ Công Thương chỉ định phục vụ quản lý nhà nước về ATTP.
1.2. Năng lực xử lý nền mẫu khó
- Ví dụ: Kiểm nghiệm dư lượng thuốc trừ sâu trên rau củ dễ hơn rất nhiều so với trên thực phẩm chức năng hoặc thực phẩm bảo vệ sức khỏe (do có nhiều thành phần gây nhiễu).
- Yêu cầu: Hãy hỏi phòng Lab xem họ đã từng thực hiện kiểm định trên nền mẫu tương tự sản phẩm của bạn chưa. Một phòng Lab uy tín sẽ tư vấn cho bạn phương pháp chiết tách mẫu tối ưu để tránh sai số.
1.3. Căn cứ phương pháp thử (Test Method)
- Ở cột phương pháp, bạn cần thấy các mã số như ISO, TCVN, AOAC hoặc SMEWW.
- Sai lầm của doanh nghiệp: Sử dụng phương pháp thử không phù hợp với nền mẫu. Ví dụ: Dùng phương pháp thử cho nước đóng chai để kiểm tra nước giải khát có ga sẽ cho kết quả sai lệch và không được cơ quan chức năng chấp nhận khi hậu kiểm.
- Kiểm tra tính pháp lý: Phương pháp thử đó phải nằm trong danh mục mà phòng Lab được Bộ Y tế/Bộ Nông nghiệp chỉ định.
2. Chỉ tiêu an toàn
Thực hiện công văn số 03/ATTP-KN ngày 02/01/2019 của Cục An toàn thực phẩm về các chỉ tiêu an toàn, yêu cầu về an toàn thực phẩm (vi sinh vật, kim loại nặng, độc tố vi nấm,...) tuân thủ theo các quy định dựa trên nguyên tắc sau:
1. Theo các Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia của Việt Nam:
- QCVN 8-1:2011/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia đối với độc tố vi nấm trong thực phẩm;
- QCVN 8-2:2011/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia đối với giới hạn ô nhiễm kim loại nặng trong thực phẩm;
- QCVN 8-3:2011/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia đối với giới hạn ô nhiễm vi sinh vật trong thực phẩm;
- Các QCVN của phụ gia thực phẩm, hương liệu thực phẩm;
- Các QCVN của sản phẩm thực phẩm tương ứng.
2. Theo Thông tư của các Bộ, ngành:
- Thông tư số 24/2013/TT-BYT quy định mức giới hạn tối đa dư lượng thuốc thú y trong thực phẩm;
- Thông tư số 50/2016/TT-BYT quy định danh mục thuốc bảo vệ thực vật và mức tối đa tồn dư thuốc bảo vệ thực vật trong thực phẩm.
- Các Thông tư, văn bản khác có liên quan.
3. Các Quy chuẩn kỹ thuật địa phương đối với các sản phẩm thực phẩm là đặc sản, truyền thống sản xuất tại địa phương đó.
4. Trong trường hợp chưa có các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, thông tư của các Bộ ngành, quy chuẩn kỹ thuật địa phương đề nghị áp dụng theo thứ tự ưu tiên:
4.1. Tiêu chuẩn Quốc gia
4.2. Tiêu chuẩn của Ủy ban Tiêu chuẩn thực phẩm quốc tế (Codex); Tiêu chuẩn khu vực; Tiêu chuẩn nước ngoài;
4.3. Tiêu chuẩn sản phẩm của nhà sản xuất do nhà máy sản xuất tự xây dựng trong đó các chỉ tiêu an toàn dựa trên các quy định trên.
ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN MIỄN PHÍ GỌI NGAY QUA HOTLINE: 0938.161.564
CÔNG TY TNHH TƯ VẤN & ĐÀO TẠO NAPHA
Địa chỉ: Tầng 8, Cao Thắng Mall, 19 Cao Thắng, Phường Bàn Cờ, TP. Hồ Chí Minh
Email: tuvannapha@gmail.com
Xem thêm